Melek Yatırım Ağları Girişimleri Seçerken Nelere Dikkat Ederler ?

Bir girişimin ilk finansal destekleyicileri Family, Friends and Fools (FFF) veya Türkçesiyle Aile, Arkadaş ve Aptallar (veya AAA) diye adlandırılan yakın çevresinden çıkar. Bu finansmanda girişimcinin yakın ilişkide olduğu kişiler sözkonusudur ve genellikle herhangi bir formal anlaşma olmaz veya girişime ilişkin bir analize ihtiyaç duyulmaz, daha çok girişimcinin kişiliğine yapılan bir yatırımdır.

Oysa Melek Yatırım ve sonraki süreçlerde ortaya çıkan yatırımlarda durum çok farklıdır. Öncelikle girişimler çok sıkı bir elemeye tabi tutulur ve yatırım isteyen girişimcilerden ancak küçük bir kısmı istedikleri finansmana erişebilir. Melek Yatırım ağlarına yapılan başvuruların çok kabaca %1 veya 2’si ancak finansman işlemini sonuçlandırabilirler, geriye kalan girişimler çok çeşitli süreçlerde çok çeşitli nedenlerde elenir veya bazı durumlarda kendileri finansman taleplerini geri çekerler.

Melek Yatırım Ağ’larına yapılan başvurular öncelikle Ağ’ın seçim komitesinde değerlendirilir, ilk eleme burada yapılır. Bunu geçen girişimler genellikle aylık olarak düzenlenen girişimci – yatırımcı buluşmalarına davet edilir. Bu davetlerde sadece 4 girişim pitch diye tabir edilen kısa sunumlarını yapar ve sorulara cevap verirler, bundan sonra yatırımcılar kendi aralarında bir değerlendirme yaparak varsa ilgilenen yatırımcıların bir listesi çıkarılır. Dolayısıyla ikinci eleme burada yapılmış olur. Bu toplantıda ilgi duyulan girişimlerle daha detaylı toplantılar yapılır, bu süreçte de girişime ilişkin detay bilgiler ışığında yatırımdan vazgeçilebilir.

Bu makalede daha çok ilk elemede ve girişimci – yatırımcı buluşmasındaki elemelerde yatırımcının dikkat ettiği konular üzerine odaklanmak istiyorum.

1- Fikir yenilikçi mi, disruptive (oyun bozan) mi ?

2- Girişimci kendinden emin mi, ne yapmak istediği konusunda net mi, güven veriyor mu?

3- Ortada bir ürün, bir MVP (Minimum Viable Product/Asgari İşgören Ürün) var mı?

4- Ürünün Pazar karşılığının olup olmadığı test edilmiş mi? Tracktion (müşteri var mı, yapılan bir satış var mı) var mı?

5- İş modeli, gelir modeli sürdürülebilir mi?

6- Hızlı büyüme ve ölçeklendirme potansiyeli var mı?

7- Girişimcinin ne kadar finansmana ihtiyacı var, bu finansman girişimciyi ne kadar bir süre için idare edecek?

8- Girişimin sabit maliyetleri (cash burn rate) belirli bir seviyenin altında mı?

9- Exit (çıkış) imkanları bulunuyor mu?

Bunların dışında dikkate alınan birçok başka kriterler bulunabilir ayrıca her melek yatırımcının farklı yaklaşımları olabilir ancak yukarıda saydığım konular girişimciler için genel bir çerçeve çizebilir diye düşünüyorum.